اگر چند سال پیش می‌گفتیم هوش مصنوعی می‌تواند بخشی از یک پروژه را برایمان بنویسد، احتمالاً بیشتر شبیه یک قابلیت عجیب به نظر می‌رسید. امروز اما ابزارهای AI وارد خود محیط برنامه‌نویسی شده‌اند؛ کد می‌نویسند، فایل‌های پروژه را می‌خوانند، خطاها را پیدا می‌کنند و حتی در بعضی موارد می‌توانند چند مرحله از یک کار را خودشان جلو ببرند.
اما یک سؤال مهم باقی می‌ماند: اگر نخواهیم پول بدهیم، کدام ابزار واقعاً ارزش استفاده دارد؟
نکته مهم این است که «رایگان» در ابزارهای برنامه‌نویسی AI معمولاً به معنی استفاده نامحدود نیست. بعضی ابزارها تعداد مشخصی درخواست می‌دهند، بعضی محدودیت Agent دارند و بعضی دیگر بخشی از امکانات حرفه‌ای را پشت پلن پولی نگه می‌دارند.
GitHub Copilot؛ انتخاب ساده برای شروع
GitHub Copilot یکی از راحت‌ترین گزینه‌ها برای شروع است، مخصوصاً اگر از VS Code یا یکی از IDEهای محبوب استفاده می‌کنید.
GitHub Copilot
شروع کد نویسیپلن Free در حال حاضر ماهانه ۲۰۰۰ code completion و ۵۰ درخواست Chat/Edits دارد و به محیط‌هایی مثل VS Code، JetBrains و Visual Studio متصل می‌شود. جالب‌تر اینکه نسخه رایگان به Copilot CLI و حالت Agent هم دسترسی محدودی دارد.
برای کسی که می‌خواهد هنگام کدنویسی سؤال بپرسد، کد تکمیل کند و خطاهایش را سریع‌تر پیدا کند، این گزینه یکی از بهترین شروع‌هاست.
Cursor؛ اگر می‌خواهی AI داخل خود ادیتور باشد
Cursor کمی متفاوت است. Cursor در اصل یک ادیتور کد مبتنی بر VS Code است که AI را از همان ابتدا در مرکز تجربه قرار داده.
نسخه رایگان Hobby دارد و بدون کارت بانکی قابل استفاده است، اما تعداد درخواست‌های Agent محدود است. در نسخه رایگان می‌توان از Agent، Chat و Tab completions استفاده کرد، بنابراین برای امتحان کردن تجربه‌ی AI Coding بسیار مناسب است.
ارجاع به Cursor
شروع کد نویسیاگر قرار باشد فقط یک ابزار را نصب کنید و ببینید برنامه‌نویسی با AI واقعاً چه حسی دارد، Cursor یکی از جذاب‌ترین گزینه‌هاست.
Amazon Q Developer؛ گزینه‌ای که کمتر درباره‌اش صحبت می‌شود
Amazon Q Developer شاید به اندازه Copilot و Cursor معروف نباشد، اما Free Tier نسبتاً جالبی دارد.
نسخه رایگان دائمی است و در حال حاضر ۵۰ درخواست Agent در ماه ارائه می‌کند. همچنین برای بعضی قابلیت‌های تبدیل کد Java، تا ۱۰۰۰ خط کد در ماه در Free Tier قرار دارد و می‌توان از آن در IDE و CLI استفاده کرد.
اگر با AWS، Java یا پروژه‌های مرتبط با زیرساخت‌های ابری کار می‌کنید، ارزش امتحان کردن دارد.
ارجاع به Amazon Q Developer
شروع کد نویسیReplit؛ برای کسانی که نمی‌خواهند درگیر تنظیمات شوند
Replit مسیر متفاوتی دارد. به جای اینکه فقط یک افزونه داخل VS Code باشد، محیط توسعه، اجرا و AI را در یک فضای آنلاین جمع می‌کند.
این مدل برای افراد تازه‌کار جذاب است؛ چون می‌توانند ایده‌ای را توضیح دهند، پروژه را بسازند و همان‌جا اجرا کنند. البته باید توجه کرد که امکانات AI رایگان Replit محدودیت مصرف دارد و نباید آن را با یک سرویس کاملاً نامحدود اشتباه گرفت.
پس کدام بهتر است؟
اگر بخواهیم خیلی ساده انتخاب کنیم:
اما یک نکته مهم وجود دارد: بهترین AI برای برنامه‌نویسی لزوماً ابزاری نیست که بیشترین کد را تولید کند.
اگر AI صدها خط کد بنویسد ولی شما ندانید چه کاری انجام داده، در واقع سرعت بیشتری برای ایجاد باگ به دست آورده‌اید! ابزار خوب باید بتواند کد را توضیح دهد، دلیل تغییراتش را بگوید، تست بنویسد و وقتی چیزی خراب شد، در پیدا کردن علت کمک کند.
به همین دلیل پیشنهاد خوب برای شروع این است که به‌جای اینکه به AI بگویید:
«این پروژه را کامل بساز.»
یک کار کوچک واقعی به آن بدهید؛ مثلاً:
«این تابع را بررسی کن، باگ احتمالی را پیدا کن، دلیلش را توضیح بده و بعد یک نسخه اصلاح‌شده همراه با تست بنویس.»
اینجا تازه متوجه می‌شوید AI Coding چقدر می‌تواند مفید باشد.
جمع‌بندی
در سال ۲۰۲۶ دیگر بحث فقط «AI که کد پیشنهاد می‌دهد» نیست. ابزارهایی مثل Cursor، Copilot و Amazon Q به سمت Agentic Coding رفته‌اند؛ یعنی AI می‌تواند پروژه را بررسی کند، برنامه‌ریزی کند، چند فایل را تغییر دهد و بخشی از فرآیند توسعه را جلو ببرد.
اگر تازه می‌خواهید شروع کنید، GitHub Copilot Free انتخاب ساده‌ای است؛ اگر تجربه قدرتمندتر و AI-native می‌خواهید، Cursor جذاب‌تر است؛ و اگر با اکوسیستم AWS کار می‌کنید، Amazon Q Developer ارزش امتحان کردن دارد.
در نهایت، رایگان بودن مهم است، اما مهم‌تر این است که ببینید کدام ابزار با شیوه کار و پروژه خودتان جور درمی‌آید.
